کابلئ تھا دود و وشھالئ ماحول بہ ماتم و آہ و زاری آ بدل بوت۔

عراق و شام اسلامین سرکار کہ نون پہ آی داعش نام ھم داتگ بیت، وتی قبضہ و کنٹرل آ شہ عراق سیمان شہ دست داتگیت کہ یک وھدہ بری سیمان قابض ات۔ مگہ ایشی نیمہ دارین ڈل دیگہ سیمان ھم وترا رسینتنت۔ جنگ زدہ و تباہ بوتگین اوگانستان ھم یکئ شہ ھما سیمان انت کہ ای ڈل وتی منحوس ئن قدم آنا بہ ۲۰۱۴ سالا بری سیمان اشت۔ بہ انگریزئ زوانا ایشی مختصرین نام انت آی اس انت یعنی کہ اسلامک اسٹیٹ مگہ ای مبصرئ ناقص رائ وجا ایشی نام باید انت کہ سیتنک اسٹیٹ ایس ایس بیت، بلکہ گون ایشی یک رعایتئ ھم بوتگ بیت پہ چہ کہ شہ شیطان آ ھم کرتہ گیشترین گیرانسانین و گیراسلامین کارانی کنگئ امیت شہ ایشان روت۔ بہ مذھبی و مسلکین بنیاد آ بنیادمانی جسم و جان آ ٹوکور ٹوکور کرتن انچین ڈلئ کار بوتگ نہ کنت کہ گون وتی نام آ اسلام ناما یکجا کنت۔ بہ گئوستگین سنیچر یعنی کہ ۱۸ اگست روچا کابلئ روکپتئ سیمان بہ یک عاروسئ محفل تھا یک وت کُشین ھلگرئ تسر بوت و مزن و زبردستین ترکگئ ات کہ شہ آی وجا شاہ و عاروسئ دوست و آشنا و دروستیان شہ آوان چُنتی مردم وتی زند آ شہ دست داتنت۔ 

شہ ابتدائین ھالانی دیما، ۶۳ مردم وتی زند آ شہ دست داتگنت و کم شہ کم ۲۰۰ مردم بری ترکگئ تھا ٹپی بوتگنت۔ اگہ ما ای ترکگئ نوعیت آ چمئ چیرا گرنت گشتگ بیت کہ ای ھلگرئ کشگ و کربانیانی اشمار گیشتر بوتگکنت، پہ چہ کہ ٹپین مردم بہ سَکین حالاتانی تھا انت۔ شاہ و عاروس شہ ای ترکگا رکتگ بوتگنت مگہ آوانی چُنتی سیاد و کوم بری ھلگرئ تھا کشتگ بوتگنت۔ ای ترکگ وھدہ تسر بوت کہ اوگانستان و آمریکہ نیامئ امن وامانئ بھرئ گپ و تران بہ آخری مرحلہ رستگیت و پہ جگبندی آ روٹ میپ جور بیت و بری بھرا کار بیت۔ طاب شہ ای ھلگرا بدگشی کرتگنت مگہ وت طالب وھدہ کہ بہ گپ و ترانا موشکول بوتگنت بری مُلکئ تھا ھلگر ھمکرتگنت۔ بہر حال ای ھلگرئ ذمہ آی اس زورتگیت و گشتگیت کہ ای ھلگرئ وج ایش بوتہ کہ آوان شہ قصد شیعہ ئن مسلمانانا نشان گپتگنت پہ چہ کہ بہ آوانی چما شیعہ ئن مسلمان کافر انت۔ بیدئ ایشی ھم ای جالئ ایشیائجلاد صفتین ڈل پہ وتی ھمی مسلک پسندی آ دروست بیت۔ 

اوگانستانئ تھا، چو پاکستان شیعہ ئن مسلمانانی مخالپین ڈل شہ دیرین وھدہ موشکول بوتگنت و پاکستانئ شیعہ مخالپین دھشت گردین تنظیم لشکر جھنگوی چُنتی وار تباھی کرتگیت و ھلگر تسر کرتگیت۔ شہ وھدہ کہ آئ ایس آیاس بہ اوگانستانئ تھا وتی پھادا اشتگیت بہ شیعہ ئن استمانئ حلاپا چُنتی وار چُنتی ھلگر کرتگیت۔ 

بہ ھمی گئوستگین سالانی تھا اوگانستانئ تھا شیعہ ئن استمانئ حلاپا ھلگرانی مختصرئن تفصیل ایش انت کہ بہ دسمبرئ ۶ تاریخا سال ۲۰۱۱ عاشورائ روچا لشکر جنگوی ۸۰ مردمانی کشگئ وج بوت۔ جولائ ۲۳ بہ ۲۰۱۶سالا کابلئ تھا آئ ایس بہ چُنتی ھزار شیعہ انی سرا ھلگر کرت کہ شہ آوان ۸۴ مردم نشان گپتگ بوتنت، ای ھلگرئ آی ایس اولی ھلگر ات۔ ۲۰۱۷ سالئ مارچ ماہ ۸ تاریخا اوگانستانئ مزنتری پوجین ھستپٹال تھا آی ایس ھلگرکرت و سلیحبندین دھشت گری گیش شہ ۱۰۰ مردمانا کشتنت۔ مئ ماہ ۳۱ تاریخا ۲۰۱۷ سالا آی ایس بہ سفارتین کوارٹر نزیکا ترکگئ تسر کرت کہ بہ آی تھا ۱۵۰ مردم وتی زند آ شہ دست داتنت و کم شہ کم ۴۰۰ مردم ٹپیبوتت۔ بہر حال ای ھلگر مسلکین نوعیتئ نہ داشت۔ اکتبرئ ۲۰ تاریخا ۲۰۱۸ سالا، نوشامئ نمازئ وھدہ یک شیعہ ئن مسیتئ نشان گپت بوت کہ بہ آی تھا ۵۶ نمازین مردم وتی زند آ شہ دست داتنت۔ ای ھلگرئ زمواریا داعشئڈل زورتت۔ ھور گون مسلکین نوعیتئ ھلگران داعش دیگہ مزنئن ھلگر ھم کرتگیت کہ بہ آوانی تھا چُنتی ھزار مردم وتی زند آ شہ دست داتگنت و دیگہ ھلگر بہ اگست ۱۸ تاریخا بری عاروس تھا تسر بوت۔ ای راز درا بیت کہاوگانستانئ تھا ای ھبرئ ھچُ اثری نہ انت کہ شہ طالب و آمریکہ نیاما گپ و تران تسر بیگ و جنگبندی و آمریکائین پوجیانی ڈنا در بیگا اوگانستانئ تھا حالات گیتیر بنت۔ 

آمریکہ جمھورین سدر واجہ ڈونالڈ ٹرامپ وتی پکرابا کرتگیت کہ شہ اوگانستان وتی پوجیانا ڈنا در کنت مگہ نون ای پلان سرا عمل کنگئ وھدہ ھم نزیک بوتہ روت و نون آمریکہ تھا ھم ای ھبرئ سرا مُچی وتی تشویش آ دراکننت کہ اینکس زوت اگہ آمریکہ پوجی پورہ ئن وڑئ اوگانستان آ ویل کننت بری مُلکئ تھا گیسویین جنگ گیشتر بوتگ کنت۔ وال سٹریٹ جنرل تھا یکئ شہ آمریکہ ریٹائرڈ جنرل آن جنرل ڈیویڈ پیٹروس گشتگنت کہ آمریکہ ھماغلطی آ نہ باید انت کہ کنت کہ آوانی پیشرو بہ اوگانستان و عراق تھا کرتت۔ ڈنئ کارانی محکمہ یک گڈین سروکین اپسر لاریل ملر سَکین تشویش بری بھرا درا کرتنت و گشتنت کہ ھیچ چیزئ بری باروا گشتگ نہ بیت کہاوگانستانئ آیوکین منظرنامہ چی بیت پہ چہ کہ طالب راضی بوتگنت گون آمریکہ گپ و تران کننت مگہ گون اوگانستانئ پوجا ھم آ مفاھمت کننت یا نہ ای ھبر مشکوک انت۔ 

بیدئ ایشی ھم طالب نیمئ اوگانستانئ کنٹرل آ دستئ چیرا دارنت کہ آی را پہ زور گپتگنت۔ رندا شہ ۲۰۱۱ پروش آ بہ کچانہ کہ آی پوزیشن نون مستحکم انت اینکس ھیچ وھدہ نہ بوتگیت۔ ای ھبر دیم شہ ایشی ھم تشویشئ وڑات کہ شہ طالب و آمریکہ نیامئ گپ و ترانان اشرف غنی حکومت پورہ ئن وڑئ جیتا ات۔ بہر حال نون سَک انت کہ کچانہ جننت بہ آیوکین وھدہ چی بیت۔